Geloofs-leven
Lijdenstijd
		Groeigroepen C.G.K. Groningen
Bijbelstudie: Psalm 22		Seizoen 2003/2004, nr. 13
Doel van dit gesprekspapier
Stil staan bij het lijden van Christus en van daaruit bij het lijden van medemensen dichtbij en verder weg.
Gebed
& 	Lezen: Psalm 22: 2-3, 8-9, 15-19
Ontmoeting met elkaar
•	De Rooms Katholieke traditie kent de 40-dagen-tijd, waarin men zich via vasten en verootmoediging concentreert op het lijden van Christus. Protestantse kerken hebben 6 of 7 lijdenszondagen (men richt zich al dan niet naar de 40-dagen-tijd). Welke plaats heeft bij jou de bezinning op het lijden van Christus in deze periode? Hoe geef je daar vorm aan? Zou je er meer aandacht aan willen geven? Waarom wel/niet? Heb je ideeën hoe daar vorm aan te geven zou zijn? Ideeën verneem ik graag via de mail……!
•	Er wordt veel geleden in deze wereld. Op welke manier ben jij betrokken bij het lijden van anderen (dichtbij en verder weg)? Is er iets wat je als groeigroep samen zou kunnen “adopteren” om daar b.v. een seizoen (of langer) enige aandacht aan te geven? Je kunt er dan samen wat kennis van nemen, er geregeld voor bidden, het financieel ondersteunen en b.v. door een kaartje uitdrukking geven van je betrokkenheid (prachtig als het nog intensiever zou kunnen…). Overleg eens met de diaconie (project-diaken)! 
Inleiding op Psalm 22
De plaatsing van Psalm 22 in het Psalmboek spreekt boekdelen. Een trefwoord is “heil/verlossing”. In Psalm 21 verheugt de koning zich over de redding door God. In Psalm 22 ervaart iemand die zelfs geen mens meer is de afstand tot God. Voor hem is er geen redding. En toch….. Vergelijk dat eens met Psalm 23: 4!
In Psalm 21: 11 wordt gesproken over het nageslacht van de vijanden van Israël en de God van Israël. In Psalm 22: 24 en 31 gaat het over het nageslacht van Israël én het nageslacht uit de volkerenwereld dat Israëls God zal dienen!  
In Psalm 22: 27 horen we over de maaltijd waarbij de Here geprezen wordt. Een gedeelte van het dier werd geofferd aan God, de rest werd in een feestelijk maal opgegeten Vergelijk ook Psalm 23: 5v…!

De Psalm kent een heldere opbouw:
 I.	Klaaglied (in twee reeksen: vers 2-12 en 13-22)
 II.	Danklied (vers 23-27)
 III.	Loflied (vers 28-31)

De auteur zou David kunnen zijn, maar het “van David” kan ook betekenen dat deze Psalm in een bundel “van David” is opgenomen. We zullen niet zo zeer moeten zoeken naar historische situaties. Het gaat veel meer om een dichterlijke tekening van lijden, zodanig dat het verder en dieper wijst dan de werkelijkheid van het lijden van de auteur. In het Nieuwe Testament wordt deze Psalm veelvuldig aangehaald in relatie tot het lijden van Christus (Mattheüs 27: 35, 39, 43, 46; Markus 15: 29, 34; Johannes 19: 23v, 28). De uit de hemel komende “Mensenzoon” daalde neer tot in de meest diepe werkelijkheid van menselijk lijden (Filippenzen 2: 5-8). Daarbij gaat het om meer dan solidariteit: Hij kwam om “de oorzaak van onze eeuwige honger en kommer, namelijk de zonde” (Avondmaalsformulier) weg te nemen en zo verlossing te schenken. Heel zijn optreden staat in het teken van de strijd tegen het lijden en de diepste oorzaak daarvan (zie Lucas 7: 20-23). Zijn leerlingen worden in deze bediening betrokken (Lucas 10: 1-20; Marcus 16: 15-18; 2 Korinthiërs 5: 14-21). De Meester leert ons met Zijn ogen de dingen te bekijken (Mattheüs 9: 36-38).
Bezinning vanuit de Bijbel
& 	Lezen: Psalm 22: 2-3
1.	Calvijn heeft eens gezegd dat het christenleven zich beweegt tussen die twee polen:                            “mijn God” en “waarom hebt Gij mij verlaten”.
	Wat zou hij daarmee bedoeld hebben? Herken je daar zelf ook iets van? Vertel eens….

2.	Wat betekent het voor jou dat de Here Jezus deze woorden uitgesproken heeft (Mattheüs 27: 46)?                                              
	Je zou hierbij ook kunnen denken aan wat het avondmaalsformulier hierover zegt!

3.	Let eens op het verband waarin Jezus deze woorden sprak (Mattheüs 27: 45-50). Is er iets wat je opvalt?
	
& 	Lezen: Psalm 22: 4-22
4.	In welke regels herken je direct het lijden van Christus? 

5.	Maak een lijstje van alle dingen waaraan geleden wordt (in de verzen 2-22).                                                                       
	Vul dit aan met andere vormen van kwaad waaronder mensen lijden.                                                   Maak een “top drie” van de drie dingen die jullie het meest erg vinden.
	Wat raakt je als je dit alles op je laat inwerken?       
	
6.	Denk nog eens na over Psalm 22: 4.                                                                                                                 Wat zou dit vers ons te zeggen hebben in de werkelijkheid van ons lijden?     
	
7.	Reageer eens op de uitspraak van Okke Jager:                                                                                                       “Het eigenlijke verschil tussen kerk en wereld komt hierin uit, dat de wereld het loflied niet kent”.

& 	Lezen: Hebreeën 1: 3; 2: 9v; 2:17v; 4: 15; 9: 11v; 
8.	Wat is de betekenis van het lijden en sterven van Christus voor ons?

& 	Lezen: Hebreeën 10: 19-23, 35-39
9.	Welke vermaning klinkt in dit gedeelte en wat heeft dit ons te zeggen?                                                                                                                                                                                                                        

& 	Lezen: Hebreeën 13: 1-3
10.	Welke vermaning klinkt in dit gedeelte? Wat heeft dit ons te zeggen? Is er iets wat wij kunnen doen?  

& 	Lezen: Psalm 22: 23-27
11.	De dichter weet zich één met de “gemeente” (Gods volk), zie ook vers 5v. 
	Welke betekenis kan de christelijke gemeente hebben voor leden die veel moeten lijden?         
	Op welke manier wordt in deze psalm de gemeente betrokken bij de dankbaarheid over de redding?

& 	Lezen: Psalm 22: 28-32
12.	Wat valt je op in deze verzen?
    
Dankgebed en voorbede
Zingen

¯Gezang 182: 1, 4, 6

Jezus, leven van ons leven,	      Alle leed hebt Gij geleden,		Dank zij U, o Heer des levens,
Jezus, dood van onze dood,	      Gij gedragen met geduld.		die de dood zijt doorgegaan,
Gij hebt U voor ons gegeven,	      Als een worm zijt Gij vertreden	die Uzelf ons hebt gegeven
Gij neemt op U angst en nood,	      zonder schuld, om onze schuld,	ons in alles bijgestaan,
Gij moet sterven aan uw lijden	      opdat wij door U verheven		dank voor wat Gij hebt geleden,
om ons leven te bevrijden.	      als verlosten zouden leven.		in uw kruis is onze vrede.
Duizend, duizendmaal,o Heer,	      Duizend, duizendmaal, o Heer,	Voor uw angst en diepe pijn
zij U daarvoor dank en eer.	      zij U daarvoor dank en eer.		wil ik eeuwig dankbaar zijn.

Lijdenstijd
Toelichting voor de gespreksleiders
		Groeigroepen C.G.K. Groningen
Bijbelstudie: Psalm 22		Seizoen 2003/2004, nr. 13
Inzet
Door te beginnen met gebed en een aantal kenmerkende verzen van Psalm 22 is de toon meteen gezet. Van daaruit zijn de vragen bij Ontmoeting met elkaar door te nemen. 
Inleiding
Dit is bedoeld om voorafgaande aan de bijeenkomst gelezen te hebben. Tijdens de avond kun je als gespreksleider het stukje vanaf de opbouw van de psalm samengevat weergeven ter inleiding. 
Bezinning vanuit de Bijbel
1. 	Mijn God spreekt van intieme relatie; het gevoel van verlatenheid is het tegenovergestelde. 
2.	Jezus kent deze gevoelens van verlatenheid! Het avondmaalsformulier geeft de geweldige betekenis weer: “Opdat wij nimmer door God verlaten zouden worden!”
3.	Deze woorden klinken na de drie uren duisternis en dan gaat het meteen door naar “Het is volbracht”. Jezus heeft de volstrekte Godverlatenheid doorleden. Dit wordt afgesloten met die oude Psalmwoorden waarin die verlatenheid als een klacht aan de HERE wordt voorgelegd vanuit het gelovige “mijn God”!
4.	Zie de verzen 2, 7, 8, 9, 12, 15, 16, 17, 18, 19. 
5. 	Smaad/verachting; spot, afwijzing, vijandschap, dreiging, marteling, angst, dorst, onreinheid, kruisiging, uitgemergeld, voorwerp van leedvermaak, naaktheid, bezittingen verdeeld alsof je al gestorven bent, zwaard door de ziel, geweld van onreine en van machtige tegenstanders. 
	Het vervolg zijn open vragen……. 
6. 	Dat God de Heilige is tekent Hem als de “Totaal Andere”: onnavolgbaar verheven. Je kunt er niet bij. In eerbied buig je voor Hem. Ondanks dat de vragen legio zijn weet je: In Hem is geen onrecht, Hij is volmaakt goed. 
	Merkwaardig is dit spreken over de lofzang te midden van de klaagzangen…. Israël houdt vast aan de belijdenis van Gods macht en Gods goedheid. De lofzang eert Hem om Zijn machtige daden uit het verleden. Dwars door de klaagzangen heen klinkt de erkenning van die “Totaal Andere”. Zo wordt als het ware een schitterende troon gemaakt voor deze God! Zo wordt Hij geëerd en verheven!
	Een belangrijk leerpunt: Verlies niet uit het oog Wie Hij is! Hij moet het middelpunt van ons denken zijn. De wereld draait niet om ons! Als Hij in het centrum staat komt alles op de juiste plek….. De lofzang is een geweldig instrument daarbij….
7.	Deze uitspraak staat in het kader van Psalm 22: 4. Het gaat erom dat de wereld geen plaats heeft in haar denken voor God. Het gevaar is dat je dan alleen klaagzangen over houdt….
8. 	Hebreeën tekent de diepe werkelijkheid van de verzoening via het enige offer dat vrede met God kon bewerken via die enige Hogepriester die Zichzelf gaf….. Daarnaast wordt nadrukkelijk aangegeven dat deze Hogepriester ons kent en met ons kan meevoelen. Hij wil onze Redder en Helper zijn! 
9. 	Probeer niet te diep op de details van dit gedeelte in te gaan. De hoofdlijn lijkt me helder: Het is een aansporing om tot God te gaan vanuit de werkelijkheid van de verzoening door het offer van Christus. Het is tevens een aansporing tot volharding in het leven vanuit het offer van Christus. Wij mogen geen leven leiden waarin we aan deze werkelijkheid voorbij gaan….
10.	In dit gedeelte zien we de taak om Jezus als onze Leidsman te volgen in onze levenspraktijk. We kunnen niet voorbij gaan aan het lijden van anderen…. Wellicht is deze zaak al uitgebreid aan de orde geweest bij Ontmoeting met elkaar. 
11.	De gemeente kan praktisch en moreel geweldig veel hulp bieden. Het is ook goed de vreugde over hulp en redding samen te vieren. In het Oude Testament gebeurde dat via een dankoffer: een gedeelte van het offerdier werd verbrand, de rest in een feestelijke maaltijd samen genoten. Het Heilig Avondmaal behoort hier trekken van te vertonen….
12. 	Bijzonder is het hoe de volkenwereld in beeld is: ook zij en hun nageslacht zullen de HERE dienen!
Evaluatie
Vragen, ideeën, reacties, opmerkingen, tips, suggesties enzovoort kunt u sturen naar ds. L.C. Buijs: , eventueel per telefoon (050-4028803).